Hasan Oraltay, 1933 yılında, Doğu Türkistan’ın (bugünkü Kazakistan’ın doğusundaki Kazak topraklarında), Tarbagatay Dağları’nın Altın Emil bölgesinde doğdu. 1934 yılında babası Manas-Savan bölge valisi Alibek Hakim ve amcalarıyla birlikte Tanrı Dağları’nın Erenkabırga bölgesine geçti. 1939-1941 yıllarında, avul mektebinde geleneksel İslam eğitimi aldı. Bu eğitimine daha sonra Sergazi Molla Mektebi’nde devam etti. 1944 yılında Sabit Öğretmen Okulu’nda modern eğitim almaya başladı. Ancak bu eğitim Doğu Türkistan Milli İstiklal mücadelesinin başlamasıyla yarıda kaldı.
     Oraltay, 1949’dan 1951’e kadar olan dönemde yaşanan Kazak göçünün canlı şahidi olmuştur. 1950’de Bulgaristan’dan kabul edilen Balkan Türkleriyle birlikte yaşamaya başladıkları göçmen mahallesine yerleşti. 1956 yılında İzmir’e geldi. Hasan Oraltay Kazakların bağımsızlık, din ve millet olma savaşını bütün hayatı boyunca kalemine malzeme etmiş pek çok eser ortaya çıkarmıştır.
     1956’da Ege Ekspresi ismiyle yayınlanan bir gazeteye Doğu Türkistanlı Kazak Türkleri Konusunda Türkiye kamuoyunu bilgilendiren ve 40 gün süren Himalaya Destanı isimli bir yazı dizisi hazırlayan Oraltay, 1961’de Hürriyet Uğrunda Doğu Türkistan Kazak Türkleri kitabını, 1956’de Büyük Türkçü Mağcan Cumabayoğlu risalesini yayınlamıştır. 1973’de Alaş Türkistan Türklerinin Milli İstiklal Parolası kitabını yazan yazar, 1984’de ise Kazak Türkçesi sözlüğünü okuyucularla buluşturmuştur. Almanya’nın Münih şehrindeki Azatlık Radyoso Kazak Bölümü’nde 28 yıl boyunca çalışan Oraltay, Sovyetler Birliği’nin dağılmasından ardından 1994’te Bağımsız Kazakistan devletinin Alaş Ödülü’ne layık görülmüştür. Aynı yıl içerisinde Ahmed Yesevi Türk-Kazak Üniversitesi tarafından da Fahri profesör ilan edilmiştir.
     2006 yılında yayımlanan Elimay-Lap Ötken Ömirden Son isimli eser yazarın son çalışması olmuştur. Hasan Oraltay 2010 yılında Almanya’da vefat etmiştir.