Bilindiği gibi, Türklerin milattan önceki yüzyıllarda da çeşitli yazılarla karşılaştığı, bunlardan yararlandığı, hatta özgün bir Türk alfabesi geliştirdiği kuşkusuzdur. Çünkü Orhun abidelerindeki gibi işlenmiş, edebî eser meydana getirecek kadar olgunlaşmış bir dil birkaç yılın ürünü değildir. En az birkaç bin yıllık bir kullanım sonucu bu hale gelmiştir. Ne var ki Türkologlarımızın çalışmaları Türk dili ve Türk edebiyatı tarihine yeteri kadar ışık tutamamaktadır.

Türklerin bilinen ilk yazılı eserlerimiz olan Orhun abidelerinden itibaren kullandığı kesin olarak bilinen belli başlı yazılar şunlardır:

1- Köktürk alfabesi
2- Uygur alfabesi
3- Mani alfabesi
4- Soğd alfabesi
5- Çin alfabesi
6- Tibet alfabesi
7- Süryani-Nasturi alfabesi
8- Brahmi alfabesi
9- Pass-pa alfabesi
10- Peçenek alfabesi
11- Kuman alfabesi
12- İbrani alfabesi
13- Yunan alfabesi
14- Ermeni alfabesi
15- İslav alfabesi
16- Latin-Islav alfabesi
17- Arap alfabesi
18- Latin kökenli Yeni Türk alfabesi.


Köktürk alfabesi
Resim 1: Köktürk alfabesi


Uygur alfabesi
Resim 2: Uygur alfabesi