░   Kırgızistan Merkez Bankasından büyük şair ve fikir adamı Yusuf Has Hacib'in Doğumunun 1000. Yılı İçin Gümüş Hatıra Parası çıkardı.


     Çıkarılan gümüş tengeler 28.88 ağırlığında olup kolleksiyoncular için 3420 som (yaklaşık olarak 50 ABD doları) fiyatla satışa çıkarıldı. Gümüş hatıra parası 1000 adet basılmış olup üzerinde Yusuf Has Hacib'in resmi, Burana minaresi, Tanrı Dağı ve Kaşgar şehrindeki tarihi eserlerden bazılarının görüntüsü yer alıyor. Sekiz köşeli paranın etrafında "Kutadgu Bilig"den bir bölüm var.
     Milletlerarası TÜRKSOY teşkilatı, Kırgızistan'ın teklifini kabul ederek 2016 yılını Yusuf Has hacib yılı olarak kabul etmişti. Bu münasebetle TÜRKSOY tarafından 2016 yılıboyunca çeşitli faaliyetler düzenlenmişti.
     Karahanlıların başşehri Balasagun'da 1016 yılında doğan Yusuf Has Hacib, İslamiyetin kabulünden sonra yazılan ilk önemli Türkçe metinlerden biri ve belki de en önemlisidir. Eserde devlet yönetmenin şartları, yönetici ve yönetilenler arasındaki ilişkiler ele alınmakta ve bugün de geçerliliğini koruyan nasihatler verilmektedir. Eser, 11. yüzyıl Doğu Karahanlı hükümdarı Tabgaç Uluğ Buğra Kara Han (Ebû Ali Hasan bin Süleyman Arslan)'a atfen yazılmıştır. Türkçe dil yadigarları arasındaki değeri Orhun abidelerini takip etmektedir.
     Kutadgu Bilig'in bilinen üç önemli nüshası vardır:

1. Herat nüshası:
Kutadgu Bilig’in ilk defa bulunan ve dolayısıyla bu eser üzerindeki çalışmalara esas olan bu nüsha, 1439’da, Herat’da istinsah edilmiştir. Bu nüshanın Anadolu’ya geçmesi, önce Tokat’a ve sonra 1474’de, Fatih döneminde, İstanbul’a gelmiş olması hakkında, esere sonradan eklenmiş şu kayıt vardır: “Sekiz yüz yetmiş dokuz tarihinde, yılan yılında, Abdurrezzak Şeyh-zâde Bahşı için, Fenârî-zâde Kadı Ali, İstanbul’dan mektup göndererek, Tokat’tan getirttiler; mübarek olsun, devlet gelsin, mihnet gitsin.” (Bahşı: Osmanlı devlet teşkilâtında Orta Asya Türk ülkeleri ile resmî muhâbereyi idare eden hususî kalemlerde çalışsan memurlara verilen unvan) 1839 yılında, İstanbul’da Avusturya elçiliği müsteşarı ünlü Türkolog ve tarihçi Von Hammer tarafından ele geçirilmiş, Viyana İmparator Sarayı kütüphanesine hediye edilmiştir. Macar müsteşrik Hermann Vambery, 1870 yılında, eserin bin kadar beytinin Almanca tercümesini neşretmiş, transkripsiyonunu yapmıştır. 1910 yılında Radloff, transkripsiyonunu ve Almanca tercümesini neşretmiştir. Türkiye’de ilk defa 1942’de Türk Dil Kurumu tarafından tıpkıbasım taksimile) halinde basılmıştır.

2. Fergana nüshası:
Kutadgu Bilig’in ele geçen nüshaları arasında en önemlisidir. Bu nüshayı Türkistan’da, Fergana’da bulan Zeki Velidi Togan, eser hakkında genel bir bilgi vermiştir. Buna göre, kitabın dağınık sahifeleri sonradan bir araya getirilerek dikilmiş ve dörtlükler altın suyu ile yazılmıştır. Diğer nüshalara göre daha itinalı yazılmış olan bu nüshanın baş ve son kısmı eksiktir ve nerede, ne zaman, kimin tarafından, kimin için yazılmış olduğu hakkındaki kayıtlar da, bu eksik sahifeler ile birlikte kaybolmuştur. Herat ve Mısır nüshalarında başta mensûr mukaddime, sonra manzûm mukaddime, ardından babların fihristi ve sonunda Kutadgu Bilig metni gelirken Fergana nüshasında manzûm mukaddime yoktur. Türkiye’de, 1943 yılında, Türk Dil Kurumu tarafından tıpkıbasım halinde yayımlanmıştır.

3. Mısır nüshası:
Bu nüsha, 1896’da, Kahire’de, Hidiv(bugünkü Kral) Kütüphanesinin o zamanki müdürü Alman âlim Moritz tarafından bulunmuştur. Kütüphane tanzim edilirken, bodrum kata atılmış olan dağınık kitap ve sahife yığınları gözden geçirildiği sırada, Kutadgu Bilig’e ait parçalar toplanarak, bir araya getirilmiş ve böylece bu nüsha, kaybolmaktan kurtarılmıştır. Nüshanın bazı kısımları zâyi olmuş, başında ve ortalarında bazı sahifeler, rutubet tesiri ile zedelenmiş, geri kalan kısmı ise iyi muhafaza edilmiştir. Nüsha çok dikkatle yazılmış ve atlanılmış kelime ve beyitlerin yerleri işaretlenerek sahife kenarına eklenmiştir. 1943 yılında bu nüshanın da tıpkıbasımı Türk Dil Kurumu tarafından yayımlanmıştır.

     Yusuf Has Hacib 1077 yılında Kaşgar'da vefat etti.