Kırgızistan Cumhurbaşkanı Almazbek Atambayev, ülkedeki protestoların hedefi olan ve yabancılar tarafındanişletilen büyük altın madenininin millileştirilebileceğini söyledi.

     Cumhurbaşkanı, BBC Kırgız Hizmeti’ne verdiği röportajda “Kumtor” madeninin mülkiyet hakkı doğrultusundaki uzun tartışmalar siyasi bir oyuna dönüştüğini vurguladı.
     Ülkenin ekonomik açıdan önemli altın madeninde Kırgızistan’ın çoğunluk hisse sahibi olmasını talep eden protesto eylemleri yapılmıştı. Kanadalı “Centerra” şirketi tarafından yönetilen “Kumtor” altın madeni, Kırgızistan ekonomisinin önemli bir işletmesi.
     Cumhurbaşkanı Almazbek Atambayev, ekonomik sonuçları olumsuz olabilse de, millileştirme konusu seçeneklerden biri olarak kalacağını bildirdi.
     2011 yılında “Kumtor” madeni ülke GSYİH’nın % 10’dan fazlasını oluşturdu. Söz konusu maden hem de Kırgızistan’daki en büyük işverenlerden biridir, orada 3 binden fazla kişi çalışıyor ve çoğunluğu Kırgızistan vatandaşlarıdır.
     Son bir yıl içinde meydana gelen protesto eylemleri, toplumsal karışıklıklar ve açlık grevleri düzenleyen muhalifler 10 yıl önce onaylanmış yatırım anlaşmasını yeniden gözden geçirmek için “Centerra Gold” şirketine ve Kırgızistan Hükümeti’ne baskı yaptılar.
     “Kumtor”, “Centerra” şirketi tarafından işletilmektedir. Ancak Kırgızistan Hükümeti kendi devlet acentesi “Kırgızaltın” vasıtasıyle şirketin hisse senetlerinin % 33’üne sahiptir. Her iki taraf, Kırgızistan’ın yeni ortak işletmede kendi payını hisse senetlerinin % 50’sine değiştirme şartı ile Eylül ayında yeni bir anlaşma hazırladı. Ancak, anlaşma parlamento tarafından reddedildi ve Hükümet hisse senetlerinin % 67’sini talep etmeye çağırıldı. “Centerra” yetkilileri bunu kabul etmeyi düşünmediklerini belirttiler. Cumhurbaşkanı Atambayev, BBC’ye eğer anlaşma yapılamazsa bu konuda kamuoyunu sakinleştirmek için millileştirme seçeneğinin ele alınacağını ifade etti. Halkın sakinleşmesi için kârsız bir işe karar verebiliriz. Millileştirme gibi” dedi.
     Madenle ilgili protestolar bir yıl önce başlamıştı, o zaman Kırgız muhalefeti yanlıları Hükümet binasını ele geçirmeye kalkıştılar. Üç milletvekili sonradan iktidarı ele geçirmeye çalışmakla suçlandı. Mayıs ayında “Kumtor” madenine giden yolu kapatan ve madenin elektriğini kesen göstericiler ile yüzlerce polis arasında sert çarpışmalar meydana geldi.
     İktidar, protesto düzenleyicilerini ve muhalif siyasetçileri Hükümet’e zarar vermek için gösterileri kışkırtmakla suçladı. Gözlemciler, böyle bir adımın öngörülemeyen sonuçlarıyla Cumhurbaşkanı için son bir hareket olabileceğini söylüyorlar.
     Atambayev halen geçerli olan anlaşmayı kararlılıkla olarak savunuyor. “Centerra”, yapıcı bir diyalog kurmaya hazır olduğunu, ancak, aynı zamanda her anlaşmanın şirketin tüm hissedarları için kabul edilebilir olması gerektiğini belirtmektedir.

Inozpress.kg